هدف صورت های مالی عبارت است از ارائـه اطلاعاتی خلاصه و طبقهبندی شده درباره وضعيت مالی، عملكرد مالی و انعطافپذيری مالی واحد تجاری كه برای طيفی گسترده از استفادهكنندگان صورتهای مالی در اتخاذ تصميمات اقتصادی مفيد واقع گردد.
اعتقاد بر اين است كه هرگاه صورتهای مالی معطوف به تأمين نيازهای اطلاعاتی سرمايهگذاران باشد، اكثر نيازهای ساير استفادهكنندگان را نيز در حد توان برآورده میكند.
بنابراين هدف اصلی گزارشگری مالی تهيه اطلاعات مفيد جهت تصميمگيری های سرمايه گذاری و اعتباردهی میباشد.
اتخاذ تصميمات اقتصادی توسط استفادهكنندگان صورتهای مالی مستلزم ارزيابی توان واحد تجاري جهت ايجاد وجه نقد و زمان و قطعيت ايجاد آن است. ارزيابی توان ايجاد وجه نقد از طريق تمركز بر وضعيت مالی، عملكرد مالی و جريانهای نقدی واحد تجاری و استفاده از آنها در پيشبينی جريانهای نقدی مورد انتظار و سنجش انعطافپذيری مالی، تسهيل میگردد.
واحدگزارشگر: به یک واحد تجاری منفرد يا گروه واحدهای تجاری اطلاق میشود كه موضوع یک مجموعه صورتهای مالی مشخص است كه بنابر الزامات قانونی، قراردادی يا عرفی و بهمنظور رفع نيازهای اطلاعاتی استفادهكنندگان تهيه و ارائه میشود.
یک مجموعه كامل صورتهای مالی شامل ترازنامه، صورت سود و زيان، صورت سود و زيان جامع و صورت جريان وجوه نقد (كه از اين به بعد صورتهاي مالي اساسي ناميده میشود) و يادداشتهای توضيحی میباشد.
مسئوليت تهيه و ارائه صورتهای مالی با هيأتمديره يا ساير اركان ادارهكننده واحد تجاری است.
ترازنامه: وضعيت مالی یک واحد تجاری دربرگيرنده منابع اقتصادی تحت كنترل آن، ساختار مالی آن، ميزان نقدينگی و توان بازپرداخت بدهیها و ظرفيت سازگاری آن با تغييرات محيط عملياتی است. اطلاعات درباره وضعيت مالی در ترازنامه ارائه میشود.
ترازنامه بايد حداقل حاوی اقلام اصلی زير باشد:
· داراییهای ثابت مشهود
· داراییهای نامشهود
· سرمايهگذاریها
· موجودی مواد و كالا
· حساب ها و اسناد دريافتنی تجاری و ساير حساب ها و اسناد دريافتنی
· موجودی نقد
· حساب ها و اسناد پرداختنی تجاری و ساير حساب ها و اسناد پرداختنی
· ذخيره ماليات
· ذخيره مزايای پايان خدمت كاركنان
· بدهیهای بلندمدت
· سهم اقليت
· سرمايه و اندوختهها
صورت سود و زيان: عملكرد مالی واحد تجاری دربرگيرنده بازده حاصل از منابع تحت كنترل واحد تجاری است. اطلاعات درباره عملكرد مالی در صورت سود و زيان و صورت سود و زيان جامع ارائه میشود.
صورت سود و زيان بايد حداقل شامل 10 قلم باشد:
· درآمدهای عملياتی
· هزينههای عملياتی
· سود يا زيان عملياتی
· هزينههای مالی
· ساير درآمدها و هزينههای غير عملياتی
· ماليات بردرآمد
· سود يا زيان فعاليتهای عادی
· اقلام غير مترقبه
· سهم اقليت
· سود يا زيان خالص
صورت سود و زيان جامع: صورت سود و زيان جامع به عنوان یک صورت مالی اساسی، بايد كل درآمدها و هزينههای شناسایی شده طی دوره را كه قابل انتساب به صاحبان سرمايه است، به تفکیک اجزای تشكيلدهنده آنها نشان دهد.
به عبارت ديگر تمام اقلامی كه حقوق صاحبان سهام را تغيير میدهند به غير از آورده و ستانده صاحبان سهام در آن نمايش داده میشود.
صورت جريان وجه نقد: اطلاعات در مورد جريانهای نقدی درصورت جريان وجوه نقد ارائه میشود. اين اطلاعات از جنبهای ديگر عملكرد مالی واحد تجاری را از طريق انعكاس مبالغ و منابع اصلی جريانهای ورودی و خروجی وجه نقد به نمايش میگذارد.
يادداشتهای توضيحی: يادداشتهای توضيحی و صورتهای مالی اساسی یک مجموعه به هم پيوسته ميباشند. نقش يادداشتهای توضيحی، برجسته نمودن و تشريح اقلام مندرج در صورتهای مالی اساسی است. افشای اطلاعات در يادداشتهای توضيحی، نمیتواند ارائه نادرست يا حذف اطلاعات در صورتهای مالی اساسی را تصحيح يا توجيه كند.
اقلام اصلی صورت های مالی:
· دارایی: حقوق نسبت به منافع اقتصادی آتی يا ساير راههای دستيابی مشروع به آن منافع كه در نتيجه معاملات يا ساير رويدادهای گذشته به كنترل واحد تجاری درآمده است.
· بدهی: تعهد انتقال منافع اقتصادی توسط واحد تجاری ناشی از معاملات يا ساير رويدادهای گذشته است.
· حقوق صاحبان سرمايه: باقیمانده كسر جمع بدهیهای واحد تجاری از جمع داراییهای آن.
· درآمد: عبارتست از افزايش در حقوق صاحبان سرمايه به جز مواردی كه به آورده صاحبان سرمايه مربوط میشود.
· هزينه: عبارتست از كاهش در حقوق صاحبان سرمايه بجز مواردی كه به ستانده صاحبان سرمايه مربوط میشود.
· آورده صاحبان سرمايه: افزايش در حقوق صاحبان سرمايه ناشی از سرمايهگذاری در واحد تجاری جهت كسب يا افزايش حقوق مالكانه را گويند.
· ستانده صاحبان سرمايه: كاهش در حقوق صاحبان سرمايه ناشی از انتقال داراییها به صاحبان سرمايه يا ايجاد بدهی در قبال آنها به منظور كاهش حقوق مالكانه و يا توزيع سود را گويند.